صبا - مرصوص : (وَمَا تَفَرَّقَ الَّذِینَ أُوتُوا الْكِتَابَ إِلاَّ مِنْ بَعْدِ مَا جَاءَتْهُمْ الْبَیِّنَةُ)(1)

با این كه صوفیه در همه جا در اقلیت هستند و این وضع طبعاً باید آنها را در مقابل مخالفین خود كه اكثریت را در همه جا دارند فشرده و متحد كند در عین حال آنقدر اختلاف در میان آنها هست و آنقدر رشته ها و سلسله هاى مختلف با عقائد گوناگونى در میان آنها دیده مى شود كه شماره كردن آن راستى خسته كننده است.(2)

بسا مى شود كه پیروان دو فرقه یكدیگر راآشكارا لعن و نفرین مى كنند و هر یك دیگرى را ننگ عالم تصوف مى داند، ضمناً مكاشفات و رویاهاى نامطلوبى براى یكدیگر هم مى بینند، هر دسته براى خود خانقاه و دستگاه مستقلى دارند، و از حضور در مراكز دیگران خوددارى مى كنند، این وضع در میان جمعیتى كه از یك طرف خود را یگانه طرفدار تهذیب نفس و اخلاق مى دانند، و از طرف دیگر طرفدار صلح كلى هستند، راستى حیرت آور است و این خود مى رساند كه قضایا به این سادگى نیست و در زیر این «كلاههاى ترك» (ترك لذّات و هوس ها!) اسرار دیگرى است.